Waarom ik mijn kinderen huidskleurneutraal opvoed

Het is niet altijd eenvoudig om te zien waarom iets populair wordt in een bepaalde tijd. Soms is er een onbewuste aantrekkingskracht tot een foto of filmpje, omdat er een snaar wordt geraakt waarvan we zelf niet goed weten waar die zit. Een recent clipje, dat tien jaar na publicatie opeens viraal ging, is misschien zo’n voorbeeld van een meme die in een nieuwe tijd symbool staat voor nieuwe sentimenten. Het gaat om een clipje uit het kinderprogramma Lauren and Hacker, waarin een jonge vrouw en een pop, Hacker de hond, met elkaar grappen en grollen. Het clipje uit 2016 betreft de uitspraak van Hacker, die op dramatische wijze tegen Lauren zegt: ‘We zijn gewoon normale mannen’, waarop Lauren lachend vraagt wat hij bedoelt. De hond herhaalt, ditmaal nog dramatischer: ‘we zijn gewoon onschuldige mannen!’ Beiden schieten vervolgens in een aanstekelijke lach. Het volledige clipje maakt meer duidelijk over de context. Lauren wil samen met de hond een leuke pose doen, om te lijken op de ‘IJssterren’ die ze daarvoor zagen. Daarop volgt de uitspraak van Hacker. De hilariteit zit in het feit dat Hacker naar Lauren én zichzelf refereert als mannen. Het clipje zonder context ging de afgelopen paar jaar regelmatig viraal. Daardoor kreeg het mogelijk een diepere onderlaag die juist in deze tijd een snaar raakt die in 2016 nog niet zo gevoelig was. Het laat zien hoe tijdgeest en maatschappelijk debat een schijnbaar willekeurige grap ineens betekenis geven. We leven immers in een tijd waarin masculiene identiteit in de westerse samenleving onder druk staat. Van het herdefiniëren van mannelijkheid tot discussies over toxische patronen. Het simpelweg ‘man-zijn’ is niet langer vanzelfsprekend. Met mijn hedendaagse oren hoorde ik een onschuld die resoneert met de onzekerheid die veel mannen ervaren over hoe ze zich moeten verhouden tot veranderende sociale normen. De aantrekkingskracht van het filmpje voelde haast helend. Alsof ik me even gezien voelde, als man die soms het gevoel krijgt zich te moeten schamen voor zijn geslacht. Door Hackers grap heen klonk een schreeuw om hulp vanuit de diepte van het collectieve onderbewustzijn van mannen. De clip werd weliswaar gemaakt zonder deze lading. Nu, in een tijd van piekende reflectie op mannelijkheid, draagt het voor mij een nieuwe betekenis. In 2026 wekt het, haast stiekem, een gevoel op van een worsteling die niet besproken mag worden en daarom alleen tussen de regels kan worden begrepen. Een pijnlijke waarheid, verpakt in humor. Maar ook een waarheid die nauwelijks de oppervlakte van het bewustzijn raakt. Sociologen spreken al sinds de jaren zestig van de vorige eeuw (en volgens sommigen al veel langer) over een crisis van masculiniteit. De een noemt het een klaagzang over het aanpassen naar meer gelijkwaardige rollen voor man en vrouw. Anderen noemen het een gevolg van toxisch feminisme. Een belangrijk symptoom van deze crisis lijkt in elk geval te gaan om een verlaagd zelfvertrouwen in mannen. Zelf voel ik ook weleens terughoudendheid om mijn mannelijkheid wat instinctiever te etaleren dan de kaders die de tijdgeest oplegt. Een jongedame helpen met een “zware deur” is me bijvoorbeeld weleens op een ferme afwijzing komen te staan. Dat doet iets met je. Ook de zorgrol die steeds meer wordt verlangd van vaders, terwijl ze wel evenveel uren naar hun werk moeten, voelt in de huidige samenleving haast onbespreekbaar. Of wat dacht u van de recente hetze in veel media, waarin het probleem van femicide gepaard gaat met de onversneden profilering van een geslacht als hét probleem. Dat feministen, die dit mannenprobleem zo algemeen maken, in dezelfde adem de bescherming van mannen opzoeken, geeft mij het gevoel dat ook mijn goede "masculiene" daden er niet meer toe doen. Ja, dan wil je weleens wakker liggen met een hele primaire, haast jongensachtige wanhoopskreet: We zijn gewoon normale mannen. We zijn gewoon onschuldige mannen.

In 2015 ervoer ik voor het eerst dat je als eenvoudige burger het verschil kunt maken, door simpelweg te handelen naar eer en geweten. Door mijn tip zijn uiteindelijk verschillende partijen bij elkaar gekomen om strenger te kijken naar de regels omtrent het inzetten van kinderen in films en televisieseries. Het begon allemaal toen ik jaren geleden onbedoeld keek naar een aflevering van de Nederlandse politieserie Noord Zuid. De televisie had die dag in februari 2015 helemaal niet aan moeten staan. In die periode stond het apparaat vooral stof te vangen in mijn Haagse flat aan de rand van Wateringse Veld. Die dag was anders, omdat ik iemand te gast had en ik voorzag dat er stiltes zouden vallen. Om dat een beetje op te vullen, nam ik me voor om de televisie aan te zetten. Trauma En jawel, de stiltes vielen en mijn ogen dwaalden steeds vaker af naar de politieserie Noord Zuid. Ik had er nog nooit van gehoord, maar het schijnt destijds populair te zijn geweest. Er volgde een brute scene van een moeder die net wilde wegrijden met haar zoontje van hooguit drie achterin. Plots vloog de achterdeur open. Een drugscrimineel nam plaats naast het jochie, dat zichtbaar schrok van de agressie van de man. Ik dacht meteen aan de leeftijd van het jongetje. Hij kon toch onmogelijk begrijpen dat hij in een rollenspel verkeerde? De man bedreigde de moeder van achteren en toen ze niet meewerkte verschoof zijn focus volledig naar het kind, die hij begon los te maken uit zijn kinderstoel. Op dat moment sprong het afgrijzen letterlijk in het gezicht van het jongetje. Het was alsof we mee konden kijken hoe zijn korte leventje aan hem voorbijschoot. De man rukte het jongetje uit de stoel en stapte uit. Hij rende een stuk weg terwijl “moeder” er achteraan vloog. Met luid geschreeuw sommeerde hij haar nogmaals om mee te werken, terwijl zij aan het kind trok. Het was geen pop, waar ze aan stonden te sjorren. Het was nog steeds dat kleine mannetje uit de auto. De scene leek grotendeels in één take opgenomen. Toen de boef tot inkeer kwam en losliet, had de vrouw het kind weer in de armen. ‘Mama, mama!’ riep het jochie, op een manier die doet denken aan kinderen die vluchten voor bombardementen. Het kind riep om z’n echte moeder, terwijl deze vreemde vrouw hem probeerde te troosten. Behalve traumatisch moet dit ook ontzettend verwarrend zijn geweest voor het kleine ventje. Nog lang heb ik me afgevraagd of dit kind ooit nog onbekende mannen kon vertrouwen, of zonder paniek achterin een auto durft te zitten, wetende dat zijn moeder niet snel bij hem kan komen als er weer onverwacht iemand op de achterbank naast hem neerstrijkt. Actie! Ik vond dat ik iets moest doen. Maar wat? Ik besloot twee instanties aan te schrijven, een niet nader te noemen pedagogisch instituut en de Arbeidsinspectie. Dat bleken twee schoten in de roos. De Arbeidsinspectie bleek de plek waar vergunningen voor het werken met kinderen worden verstrekt. Aan de telefoon werd me verteld dat deze scene van Noord Zuid was afgewezen. Ze kregen een vergunning voor het werken met dit jongetje op basis van een nieuw script, waarin ze ‘er omheen zouden filmen’. Kennelijk had de regisseur op de dag van de opname alsnog het originele script gevolgd. Met dit vreselijke incident als gevolg. Het pedagogisch instituut reageerde enthousiast over de beelden, omdat het eigenlijk de perfecte casus was om te behandelen tijdens de bijeenkomsten met mensen van de media. Deze evenementen zaten al in de pijpleiding en gingen precies over de precaire positie van kinderen die meedraaien tijdens de opname van films en series. Door de positieve reacties van beide partijen, lag het voor de hand om ze met elkaar in contact te brengen en er zelf weer tussenuit te stappen. Daarna gebeurde er dingen die ik nooit voor mogelijk had gehouden. De Arbeidsinspectie SZW nam contact op met het pedagogisch instituut om te vertellen over het voornemen om onderzoek te doen en nieuwe beleidsregels op te stellen over de belastbaarheid van kinderen in relatie tot media. Het pedagogisch instituut zou gaan meewerken. Het zelfvertrouwen om te handelen Voor mij was dit een opsteker. In 2015 was ik nog altijd niet in staat geweest om mijn leven op de rails te krijgen. Maar door mijn bekering naar het christelijk geloof kwam ik drie jaar eerder wel op een pad richting zelfvertrouwen. Ik durfde te proberen en mezelf uit te dagen. Toen bleek dat ik niet nutteloos was en wel degelijk iets kon, groeide het geloof in mezelf. Maar pas bij deze casus kreeg ik rechtstreeks antwoord op de vraag of ik ooit van enige betekenis kon zijn, voor m’n medemens. Ja, het ging maar om een paar e-mails. Maar hoeveel mensen hebben die avond met mij naar Noord Zuid gekeken en dachten ‘ach, ze zullen wel weten wat ze doen bij de TV’? Hoeveel mensen dachten misschien dat een melding bij de Arbeidsinspectie niets zou veranderen? Maar het kan wel degelijk. Schiet gewoon en kijk wat er gebeurt als je het goede hebt gedaan door voor anderen op te komen. Beelden nog steeds openbaar Wat me verbaast is dat de beelden van die vreselijke scene nog altijd online te vinden zijn bij NPO Start. Als de televisiemakers gebruik hebben gemaakt van een script waar geen vergunning voor was afgegeven, moet de scene dan niet uit de aflevering worden gesloopt? Daar had men ruim 10 jaar de tijd voor, maar kennelijk voelde niemand zich ertoe geroepen. Dat terwijl ik weet dat ze op hun vingers zijn getikt door de Arbeidsinspectie. Voor het belang van de maatschappelijke discussie heb ik de beelden dan ook maar ook maar voor u beschikbaar gemaakt. U kunt rechtstreeks naar NPO Start om deze aflevering van Noord Zuid te bekijken. Als u doorspoelt naar 26 minuten en 42 seconden ziet u de bewuste scene.  U kunt de scene ook meteen hieronder bekijken.

Op 8 december verscheen in NRC een opiniestuk van drie auteurs waarin werd opgeroepen om abortus snel uit het strafrecht te halen. Het stuk hangt samen van ongefundeerde claims, verdraaiingen en zelfs wantrouwen richting de “ware intenties” van ideologische tegenstanders. Voor een gezond maatschappelijk debat is het belangrijk dat de recente waterval van misinformatie uit het pro-keuze kamp een weerwoord krijgt. Door abortus steevast “zorg” te noemen, lijken Houwink ten Cate, Felix en Leusink hun publiek te willen meesleuren in het gewenste narratief. Maar abortus wordt niet voor niets al ruim veertig jaar geregeld in een aparte abortuswet en het wetboek van strafrecht, niet in het gezondheidsrecht. Dat het trio daar verandering in wil brengen, is helder. Maar het is misleidend om de lezer voor te houden dat je maar op één manier naar abortus kunt kijken. Natuurlijk is abortus gedeeltelijk zorg, doordat het een medische ingreep is. Maar het doel van abortus betreft het beëindigen van een menselijk leven en is daarom nooit officieel erkend als normaal medisch handelen. En dat is maar goed ook, want hoe rampzalig is het voor het morele kompas van een samenleving wanneer deze het beëindigen van een mensenleven als normaal gaat beschouwen? Gevaar voor vrouwen Het genoemde opiniestuk is onderdeel van de lobby die de huidige wetsconstructie onder abortus dreigt weg te trekken. Immers, als je het gewraakte artikel 296 uit het wetboek van strafrecht schrapt, schrap je vrijwel alle bescherming die vrouwen nu hebben tegen kwaadwillende mannen en kwakzalvers. In de handvol ernstige gevallen waarbij mannen hun vrouwen tot een abortus dwongen, waarbij één vrouw overleed , was het artikel 296 waarmee de strafmaat werd bepaald en niet het veel meer op bewijslast leunende artikel 82. Hoe help je vrouwen door deze wettelijke bescherming buiten hun bereik te plaatsen? Het ergste is dat vrouwen binnen de huidige wetsconstructie helemaal niet strafbaar zijn, hetgeen de claim van de betogers onzinnig maakt. Ik ken geen geval waarin een vrouw vanwege haar abortus is veroordeeld, laat staan met behulp van artikel 296. Dat kan ook niet, want de wetgever heeft eind jaren zeventig al aangegeven dat de huidige abortuswetconstructie ‘een einde maakt aan de strafbaarheid van de vrouw’.* Het lijkt de betogers niet te gaan om de bescherming van de vrouw maar om het vogelvrij maken van het ongeboren kind, aangezien het ongeboren leven zonder strafrechtelijke bescherming ook voorbij de 24-wekengrens weinig tot geen gerechtigheid krijgt na een vroegtijdige dood door abortus. Misinformatie Het stuk bevatte ook misinformatie over abortus zelf. Zo stelde men dat het aantal abortussen niet daalt na een verbod op de behandeling. Deze versimpeling van de realiteit zie ik overal opduiken en lijkt bedoeld om mensen te overtuigen van de “onzin” om te strijden tegen abortus. Je redt er immers geen ongeboren kinderen mee. Sterker nog, je maakt het onveiliger voor vrouwen, aldus de redenering. Men baseert zich hiervoor onder meer op studies van de WHO, maar die laten een belangrijk aspect weg: het aantal ongewenste zwangerschappen is doorgaans veel hoger in landen met abortusrestricties. Dat landen mét en zónder restricties vergelijkbare abortusaantallen kennen, betekent dat vrouwen in die eerste groep veel minder vaak hun ongewenste zwangerschap afbreken. Een verbod vermindert dus wel degelijk het aantal abortussen. En wanneer er kwalitatief goede spoed- en nazorg is, hoeft dit geen probleem te zijn voor de moedersterfte in die regio. Deze realiteit zorgde ervoor dat Diane Greene Foster, hoofdonderzoeker van de beroemde Turnaway Study, in 2018 opriep om dit argument achterwege te laten, omdat het de doelen van de pro-keuzebeweging zou schaden. Mij laat het vooral zien dat voorstanders van abortusrechten, ondanks ontelbare beschuldigingen aan het adres van prolife, dikwijls misinformatie verspreiden. Alles lijkt te moeten wijken voor het narratief dat de prolifebeweging stiekem niets geeft om ongeboren kinderen, aangezien hun beleid niet zou leiden tot meer leven maar minder. Daarom moet het ze wel gaan om het beheersen van de vrouw, zo concluderen ook deze drie auteurs. Wantrouwen Naast onethische wensen voor de Nederlandse wet en misinformatie, kenmerkte het schrijven zich door een ondertoon van aversie tegen mensen die de prolifebeweging vormen. Zo zou het trio de burger wel even vertellen wat de deze beweging motiveert, namelijk ‘vrouwen dwingen tot het uitdragen van een zwangerschap’. Het gaat prolife helemaal niet om het redden van baby’s, ben je mal. Daarom moeten ze de term “prolife” ook even vervangen voor een term die het trio beter geschikt acht. “Anti-keuze” zou een prima label zijn, want dat past beter bij de mening die zij hebben over de doelen van die beweging. Het moge duidelijk zijn dat het trio werkelijk alle waarheid in pacht heeft. Toch vergeten ze dat je om allerlei redenen tegen abortus kunt zijn. Zo waren het vooral communistische regimes die in het verleden een verbod op abortus instelden om demografische redenen die niets te maken hadden met enige waardering voor het ongeboren leven. Stalins abortusverbod is daar een voorbeeld van, maar ook het Roemenië van Ceaușescu wilde een stijging van de populatie en beperkte abortus om die reden. Ceaușescu zei zelfs dat de foetus eigendom is van de hele samenleving en dwong werkende vrouwen elke drie maanden tot lichamelijk onderzoek naar tekenen van zwangerschap. Dergelijke regimes zijn dan ook vooral geïnteresseerd in de groei van hun eigen volk en het liefst alleen de sterksten onder hen. Een dergelijke insteek kun je met recht “anti-abortus” noemen, maar het staat mijlenver af van Westerse prolife-organisaties die intrinsieke waarde zien in het ongeboren kind, ongeacht de afkomst, religie of nationaliteit van diens moeder. Het wordt tijd dat de beweging die zich labelt met de term “pro-keuze” (ik vraag dan altijd: welke keuze bedoel je?) uit haar bubbel komt en het gesprek aangaat met andersdenkenden. Alleen dan kan de Nederlandse burger een geïnformeerde keuze maken over het ingewikkelde morele dilemma dat ongewenste zwangerschap vormt. * Memorie van Toelichting Zitting 1978-1979 (15 475 – Regelen met betrekking tot het afbreken van zwangerschap (Wet afbreking zwangerschap)

Internationaal zijn er ontzettend veel goede mensen bezig met het bestrijden van meisjesbesnijdenis. Maar wat deze organisaties vaak in koor zingen, is dat het een culturele praktijk betreft die niets met de islam te maken heeft. Een theologische studie naar dit fenomeen wijst erop dat die duiding te kort door de bocht gaat. Toch ben ik er nog niet over uit of het slimmer is om mee te gaan met het islam-vriendelijke narratief. De islam is een ingewikkelde religie. Moslims volgen niet alleen "dat ene heilige boek", maar ook de gebruiken en voorschriften van de grondlegger van de religie, Muhammad. Wat hij verkondigde en ondernam, staat beschreven in ellenlange collecties van gezegdes (ahadith) en biografieën (sirat). Wie beweert dat meisjesbesnijdenis niet in de Koran voorkomt, maakt dan ook weinig indruk op mensen die de theologische bronnen van de islam kennen. Jongensbesnijdenis staat bijvoorbeeld ook niet in de Koran voorgeschreven. Toch zweert iedere moslim erbij dat dit een islamitische verplichting is. Maar waarom is dat zo? Uiteindelijk is besnijdenis een Sharia aangelegenheid. Knappe koppen binnen de islam vullen al vele eeuwen in wat de Sharia (simpelweg: de islamitische wet) allemaal moet aanbevelen en opleggen. Daar zijn meningsverschillen over, maar heel groot zijn die vaak niet als je kijkt naar de grootste islamitische stroming, het Soenisme. Daarin heb je vier geaccepteerde wetscholen (madhabs) die allemaal zijn terug te herleiden naar de tijd kort na de oprichting van de islam, te weten de Hanafi-, Hanbali-, Shafi- en Malikischool. Daarin kijken juristen vanuit hun traditionele denkstroming naar de wet. Maakt de leugen vrij? Van oudsher wordt er naar meisjesbesnijdenis gekeken als iets dat op z'n minst is aanbevolen. Volgens sommige geleerden (voornamelijk binnen de Shafi wetschool) is het zelfs verplicht. Dat is ook de reden waarom meisjesbesnijdenis zijn weg heeft gevonden naar Indonesië, dat ver weg van Afrika ligt. Het idee dat meisjesbesnijdenis een Afrikaanse culturele traditie is, dat niets met de islam te maken heeft, is dan ook een fabel. En wat mij betreft is het een kwalijke fabel, omdat het veronderstelt dat zoiets alleen kan komen uit het "barbaarse" Afrikaanse continent, waar toevallig een aantal moslimlanden liggen die hiermee zijn besmet. Zoals met meer onderwerpen is er ook grote terughoudendheid om de islam te beschuldigen van meisjesbesnijdenis. Maar de waarheid zal je vrijzetten, luidt het gezegde. Hoe zet je gemeenschappen vrij van meisjesbesnijdenis? Voor zover het een Afrikaanse culturele traditie is, moet je inderdaad zorgen dat je de mensen op andere gedachten brengt. Maar door te ontkennen dat het ook een praktijk is die de islam heeft omarmd, ontneem je mensen de kans om vrij te komen van de wortel van het probleem binnen hun gemeenschap. Cultuur vs Religie Veel Marokkanen en Turken vertellen mij echter dat de praktijk in hun landen niet voorkomt en dús niets met de islam te maken heeft. Deze conclusie kun je niet trekken. Anders zou alcohol ruimschoots worden toegestaan voor iedere moslim, omdat we in Turkije behoorlijk wat alcoholgebruik waarnemen. De ironie wil dat het juist een culturele traditie is dat meisjesbesnijdenis in bepaalde moslimlanden niet voorkomt. Maar om te weten wat de islam leert, kijken we niet in de vriendelijke ogen van onze Turkse buurvrouw. We moeten de boeken induiken en onze afwegingen maken. Ik zal de eerste zijn die toegeeft dat die "boeken" niet heel duidelijk zijn over meisjesbesnijdenis. Zo is er wel een hadith waarin staat dat de man en de vrouw zichzelf ritueel moeten reinigen nadat 'de besneden delen elkaar hebben geraakt'. In een andere hadith vertelt Muhammad dat de persoonlijke verzorging van een moslim bestaat uit vijf zaken, waaronder de besnijdenis. Omdat hierbij geen geslacht werd gespecificeerd, zijn veel geleerden er vanuit gegaan dat het geldt voor zowel de man als de vrouw. Dat één van die vijf zaken het trimmen van de snor betreft, is een zwak punt in die redenatie óf een belediging aan het adres van vrouwen in het huidige Soedi-Arabië, maar daar wil ik mijn vingers niet aan branden. Die twee ahadith hebben een zogenoemde 'sterke overlevering' waardoor ze als zeer betrouwbaar worden gezien. Maar je kunt dus twijfelen aan de interpretatie. Een andere hadith, met een zwakkere betrouwbaarheid, spreekt duidelijker over de noodzaak van meisjesbesnijdenis. In die overlevering zou Muhammad hebben gezegd dat de vrouwen voorzichtig moeten zijn wanneer ze de besnijdenis uitvoeren, want dat zou beter zijn voor de vrouw en prettiger voor de man. Het feit dat de vrouwen hier de handeling uitvoeren, zou erop wijzen dat het om meisjesbesnijdenis gaat. Een zwakkere betrouwbaarheid betekent overigens niet dat het als onwaar wordt beschouwd. Islamitische geleerden hechten juist grote waarde aan zulke teksten, die ze dan ook zorgvuldig verzamelen in hun collecties. Ze gaan er vaak in hoge mate vanuit dat een dergelijke uitspraak wel zo is gezegd, maar dat de bewijzen niet sterk genoeg zijn om een wet helemaal op dat gezegde te baseren. Je kunt je afvragen hoe interessant het is om als buitenstaander mee te wegen in deze interne discussie. Waar ik me vooral op concentreer is het feit dat de vier wetscholen zo ongeveer het hele bestaan van de islam deze praktijk in stand hebben gehouden, waardoor zelfs in Nederland moskeeën staan die opkomen voor de "noodzaak" om meisjes te besnijden. Reformatie? Is er ook nuance op dit punt? Jazeker. De Al Azr universiteit in Egypte zegt al een aantal jaren dat meisjesbesnijdenis niet bij de islam hoort. Ook valt het te begrijpen dat NGO's die meisjesbesnijdenis bestrijden bij hoog en bij laag beweren dat de praktijk niets met de islam te maken heeft. Hoe wil je anders binnenkomen in die lokale gemeenschappen? Hoe wil je mensen bereiken als je niet slechts één praktijk aanpakt maar de hele historische legitimiteit van hun geloof? Daarbij komt dat die gemeenschappen vaak zelf ervaren dat het een culturele praktijk is, zonder te beseffen dat de cultuur werd beïnvloed door de religie. Dat is enigszins vergelijkbaar met ons Westers uitgangspunt van monogamie in het huwelijk, zonder te beseffen dat dit christelijke wortels heeft. Ook moet gezegd worden dat er volgens de islamitische wetscholen wordt gewezen op de lichtste vorm van meisjesbesnijdenis. De WHO noemt deze vorm de type I besnijdenis. Hierbij wordt "slechts" een stukje voorhuid van de clitoris verwijderd, terwijl types II, III en IV verwijzen naar het verwijderen van zelfs de gehele schaamlippen. Dit laatste komt ook veel voor in de islamitische wereld, maar vindt zijn wortels niet per se in de islam als het gaat om de uitvoering. Dilemma Ik zit dus met een dubbel gevoel. Hoe meer moslims gaan geloven dat meisjesbesnijdenis niets met de islam te maken heeft, hoe minder meisjes deze tragedie zal overkomen, zou je zeggen. Aan de andere kant kun je je afvragen of dit op de lange termijn helpt, aangezien je de wortel van het probleem niet aanpakt. Want als de NGO's weer wegrijden en men zich weer verdiept in het geloof waar ze nog steeds veel vertrouwen in hebben, komen ze de ahadith en de shariabepalingen weer tegen. En dan zullen nieuwe imams en nieuwe vroedvrouwen mogelijk weer opstaan om gewoon weer te wijzen op het "belang" van meisjesbesnijdenis. Want wat Muhammad deed en voorschreef, kan nooit verkeerd zijn, aldus het islamitisch uitgangspunt. Laten we de vergelijking eens trekken met slavernij. Met veel pijn en moeite werd deze praktijk bijna geheel uitgebannen binnen de islamitische wereld. Veel van die moeite kwam uit het Westen, want de islamitische wereld had geen duidelijke afschaffingsbeweging. Immers, Muhammad had slaven, dus hoe kan zoiets verkeerd zijn? Toch is het grotendeels gelukt en roepen moslims veelal in koor dat slavernij niets met de islam te maken heeft. Maar de boeken waarin staat dat Muhammad die slaven eigenhandig inlijfde, net als alle generaties na hem, bleven in de schappen staan. Om die reden zien we bij iedere nieuwe jihad en iedere nieuwe oprichting van een kalifaat hetzelfde: de herinvoering van slavernij door mensen die opnieuw de Koran en de hadith zijn gaan lezen en tot geen andere conclusie konden komen dan het voorschrift om de omliggende volkeren te veroveren en hun mensen tot slaaf of derderangsburger te maken. Daarom vrees ik voor hetzelfde bij meisjesbesnijdenis: een hoop geld en moeite kan ervoor zorgen dat de islamitische wereld meisjesbesnijdenis tijdelijk vergeet. Maar omdat het in de boeken blijft staan van de religie die men aanhangt, loert het opduiken van zo'n traditie achter iedere hoek.

Dit jaar mocht ik een interview geven aan het steeds populairder wordende YouTube kanaal 'Christendom'. Het werd een getuigenis, waarin ik sprak over het opgroeien zonder vader, mijn latere geloof in Christus en maatschappelijke onderwerpen zoals abortus en de impact van de islam op onze samenleving. Bekijk het gesprek hieronder: